Bijeenkomst Cybersecurity: ‘Het is niet de vraag óf je wordt gehackt, maar wanneer’

In februari 2022 krijgt ICT-manager Richard Elsinga midden in de nacht een telefoontje van een IT-leverancier. “Er worden bestanden voor mijn neus versleuteld,” zegt hij. Het blijkt een hack. Cybercriminelen hebben via phishing het wachtwoord van een medewerker achterhaald en kregen zo toegang tot een server. “Het heeft een enorme impact op ons bedrijf gehad”, zegt managing director Alex Kruiter.

Kruiter en Elsinga vertellen inmiddels door heel Nederland over de hack, in de hoop andere ondernemers te helpen. Want cybercriminelen worden steeds vindingrijker, mede door AI. Ze gebruiken nepmails, nagebootste stemmen en kunnen zelfs videogesprekken vervalsen.

Tegelijkertijd hebben bedrijven nog te veel zwakke plekken, zoals eenvoudige wachtwoorden of online documentjes met inloggegevens. Daarmee worden ze laaghangend fruit voor hackers. 

“Het is niet de vraag of je gehackt wordt, maar wanneer”, waarschuwt Eric Buffinga van het Team Cybercrime van politie Noord-Nederland. “Criminelen speuren het internet af, op zoek naar digitale deuren die openstaan. Dat gebeurt vaak volautomatisch.” Ook kleinere bedrijven lopen risico. “Een bedrijf is nooit te klein om gehackt te worden.”

Gevolgen van een hack

Cybercriminelen kunnen gegevens stelen, ransomware installeren en complete systemen platleggen. Vaak eisen ze losgeld om bestanden vrij te geven. Royal Smilde besloot op advies van de politie niet te betalen. Het draagt bij aan de financiering van criminele activiteiten en biedt geen garantie dat bestanden worden teruggegeven of gestolen gegevens niet worden verspreid.  

Volgens Buffinga ligt een getroffen bedrijf gemiddeld 21 dagen stil. Dat kan grote financiële gevolgen hebben. Bij Royal Smilde bleef de stilstand gelukkig beperkt. “Als het bij ons 21 dagen was geweest, bestond ons bedrijf nu niet meer.”  

Wat kun je doen als bedrijf?

Cybersecurity-expert Erik Rutkens van Hacksclusive deelt tips om bedrijven beter te beschermen. “Je moet een beetje leren denken als een hacker”, stelt hij. “Hackers zijn liever lui dan moe.”  

Een makkelijke manier om het hackers net even wat moeilijker te maken is door tweestapsverificatie, vertelt Rutkens. Daarnaast adviseert hij ondernemers te zorgen voor sterke en unieke wachtwoorden en om beveiligingsupdates op tijd te installeren. Ook belangrijk is het volgens hem om niet steeds dezelfde wachtwoorden (of variaties daarop) te gebruiken, en om geen documentjes met alle wachtwoorden met elkaar te delen. In plaats daarvan kun je beter kiezen voor een wachtwoordkluis.     

Niet alleen een IT-probleem

Daarom moeten ondernemers duidelijke afspraken maken met hun personeel, stelt Grietje Steinebach, veiligheidsadviseur Noord-Nederland bij Platform Veilig Ondernemen. Afspraken over wat je kunt doen als je een verdachte e-mail krijgt, wie je belt bij twijfel, of hoe je kunt controleren of een betaalverzoek echt van de directeur komt.  

„Je moet dit als onderneming echt een plek geven op de agenda”, zegt Mark Schriemer van GroBusiness, een andere spreker tijdens de bijeenkomst. Cyberveiligheid moet volgens hem niet iets zijn waar alleen aandacht voor is na een incident. Ondernemers kunnen bovendien hulp inschakelen als ze niet weten waar ze moeten beginnen.  

Wat als het toch misgaat?

Wie vermoedt dat een bedrijf is gehackt, moet snel handelen, adviseert Buffinga. Ondernemers kunnen contact opnemen met hun IT-leverancier of de MKB Cyber Alarmcentralevoor een kosteloze eerste beoordeling en advies.  

Dankzij een alerte IT-leverancier en een geoefend responsplan kon Royal Smilde snel ingrijpen. De fabrieken konden maandag weer open, al was er wel data gestolen. De hack leidde tot strengere beveiligingsmaatregelen. Door hun ervaringen te delen, hopen Kruiter en Elsinga andere ondernemers bewust te maken van het belang van een goede voorbereiding.
 

Veilig Ondernemend Groningen

Veilig Ondernemend Groningen wil ondernemen in Groningen veilig maken en houden. De stichting zet zich in voor collectieve surveillance en kennisdeling. De partners werken samen aan schoon en veilig ondernemen op bedrijventerreinen. Daarnaast zijn de thema’s ondermijning en digitale veiligheid belangrijk. Veilig Ondernemend Groningen is een samenwerkingsverband van de gezamenlijke bedrijvenverenigingen, gemeente Groningen, de politie en de brandweer. Daarnaast wordt de externe expertise van Hacksclusive en Cruon ingehuurd. 

Kijk op de website voor meer informatie.